 Nhổ răng hay không nhổ răng: một quyết định rất quan trọng!
Nhổ răng là một chỉ định thường gặp trong chỉnh nha. Quyết định này rất quan trọng, vì những răng cần nhổ có thể là răng thật còn rất tốt và nguyên vẹn. Với những bước tiến trong kỹ thuật chỉnh nha ngày nay, khoảng 80% trường hợp là không nên nhổ răng.
Vì sao nhổ răng trong chỉnh nha là một quyết định quan trọng?
Ngoài những yếu tố như không khả hồi (irreversible), răng cần nhổ có thể là răng thật còn nguyên vẹn, thì điều quan trọng nhất là nhổ răng sẽ ảnh hưởng đến khuôn mặt của bệnh nhân!
  Hình: Bệnh nhân chỉnh nha vào khoảng năm 1960-1990, là giai đoạn mà quan điểm nhổ răng khi điều trị chỉnh nha chiếm đến 80% trường hợp. Khuôn mặt không trẻ đẹp, mặc dù có một hàm răng đều đặn. Vì vậy, trong quá trình cân nhắc có nên nhổ răng hay không, bác sĩ chỉnh nha sẽ cần phải nghĩ đến và dự đoán được khuôn mặt của bệnh nhân sau khi kết thúc kế hoạch điều trị và sau 10, 20 năm sau đó nữa! Do đó mà đối với tất cả những trường hợp nhổ răng khi chỉnh nha đều nên được xem là những ca khó và cần nhiều thời gian để hoàn thành kế hoạch điều trị hơn là ca không nhổ răng.
Hình: Quan điểm chỉnh nha ngày nay và đang áp dụng tại nha khoa Lan Anh. Bác sĩ chỉnh nha không chỉ quan tâm đến hàm răng, mà còn quan tâm đến khuôn mặt, nụ cười của bạn sau đó nữa! Sẽ thật là thiếu sót nếu không suy nghĩ đến vấn đề này! Đối với trẻ em, ở độ tuổi dậy thì sẽ có sự tăng trưởng và phát triển (growth) rất nhanh, khuôn mặt và xương hàm sẽ phát triển. Bác sĩ chỉnh nha nên dựa vào sự phát triển của đứa trẻ mà quyết định là có nhổ răng hay không. Quyết định nhổ răng quá sớm sẽ ảnh hưởng không tốt, thậm chí là tiêu cực đến khuôn mặt của trẻ sau này. Độ tuổi mà bác sĩ có thể quyết định nhổ răng hay không ở bệnh nhân thông thường khoảng 12-16 tuổi, tùy vào thời điểm dậy thì của trẻ.
Chính vì đặc điểm có thể dựa vào sự phát triển của trẻ để điều chỉnh (growth modification), mà tỉ lệ nhổ răng để chỉnh nha ở trẻ em ngày nay là rất thấp, chỉ khoảng 5-10%. Càng đưa trẻ đến gặp bác sĩ chỉnh nha sớm (8 tuổi là độ tuổi nên gặp bác sĩ chỉnh nha đầu tiên, sau khi 4 răng cửa vĩnh viễn hàm trên đã mọc đầy đủ), càng ít khả năng trẻ phải nhổ răng để điều trị chỉnh nha.
Hình: Độ tuổi dậy thì sẽ giúp khuôn mặt và xương hàm trẻ thay đổi. Nếu trẻ mọc răng sớm, phụ huynh dễ cảm nhận sự chen chúc và thiếu chỗ do răng vĩnh viễn có kích thước lớn so với xương hàm của trẻ. Vì vậy, cần đợi đến lúc dậy thì và tăng trưởng mới đưa ra quyết định nhổ răng. Nhổ răng quá sớm khi trẻ chưa tăng trưởng sẽ là một quyết định sai lầm. 
Hình: Cả 3 trường hợp chỉnh nha ở trên đều không nhổ răng. Các bác sĩ chỉnh nha đã dựa vào sự phát triển khuôn mặt của trẻ để chỉnh cho hàm răng đều đặn và nụ cười đẹp, phù hợp với khuôn mặt của bệnh nhân.
Nhổ răng điều trị chỉnh nha ở người lớn:
Ở người lớn, sẽ không còn sự phát triển và thay đổi khuôn mặt cũng như xương hàm. Vì vậy tỉ lệ nhổ răng để điều trị chỉnh nha sẽ cao hơn.
Ngoài ưu điểm hạn chế đau và khó chịu khi chỉnh nha, kỹ thuật chỉnh lực nhẹ hiện nay còn tạo xương và mô mềm (nướu) khi răng di chuyển, giúp hạn chế nhổ răng hơn. Chỉ những trường hợp có khuôn mặt với xương hàm dưới hoặc xương hàm trên đưa ra trước quá nhiều thì sẽ chỉ định nhổ răng. Đặc điểm này cũng giúp hạn chế những trường hợp cần phẫu thuật để chỉnh nha (Orthognathic Surgery).
 Hình: Điều trị chỉnh nha ở người lớn. Sử dụng lực nhẹ giúp tạo xương và mô mềm cùng lúc với di chuyển răng. Điều này giúp nụ cười và khuôn mặt tươi trẻ hơn.
Kết luận:
Nhổ răng hay không nhổ răng trong điều trị chỉnh nha vẫn còn là một chủ đề gây nhiều bàn cãi giữa các bác sĩ chỉnh nha. Tuy vậy, với kỹ thuật sử dụng lực nhẹ để tạo xương và mô mềm cùng lúc với di chuyển răng ngày nay, tỉ lệ nhổ răng ngày càng ít đi, chỉ còn 20% tổng số ca chỉnh nha (trước đây là 80%). Trẻ em có tỉ lệ nhổ răng ít hơn nhiều so với người lớn.
Vậy còn chần chờ gì nữa? Nếu bạn rất ngại phải nhổ răng khi chỉnh nha, hãy đặt hẹn để gặp bác sĩ chỉnh nha ngay đi nhé!
Bài viết được thực hiện bởi BS Tuấn Anh, Nha khoa Lan Anh (11/4/2011), với hình ảnh sưu tầm và được cung cấp từ Damon – Ormco.
|
English
Hệ thống CAD/CAM Sirona inLab MCXL tại nha khoa Lan Anh
